Kolit

Kolit: Nedir, Belirtileri ve Tedavisi

Kolit Nedir?

Kalın bağırsak iltihabı olan kolit, kolonu etkileyen bir hastalıktır. İltihaplanma olarak da bilinen kolit hastalığı, kalın bağırsakta tahriş ve şişmeye neden olur ve burada yer alan iç astarda ise ülser denen yaraların oluşmasına sebep olur. Bu hastalık, hayat kalitesini olumsuz yönde etkilediği için, düzenli olarak kontrol altında tutulması gerekir. Peki kolit nedir? Kolit belirtileri nelerdir? Ülseratif kolit nedir? gibi soruların yanıtını daha detaylı öğrenmek adına, Avicenna Hastanesi olarak ele aldığımız bu yazımızı okuyabilirsiniz.

Kolit Belirtileri

  • Şişkinlik
  • Karın ağrısı ya da kramp
  • Kansızlık
  • İştahsızlık ve kilo kaybı
  • İshal ya da kabızlık
  • Dışkıda kan
  • Kusma
  • Ateş ve titreme
  • Makatta akıntı
  • Cilt döküntüleri
  • Karaciğer fonksiyonlarında bozukluk
  • Gözde kızarıklık ve yanma hissi
  • Eklem ağrıları ve eklemlerde şişme

Kolit Nedenleri

Pek çok nedeni vardır ve çeşidine göre bu nedenler değişmektedir. Bağırsakların (kolonun) virüs, zararlı bakteri ya da parazitler tarafından iltihaplanması, çoğu kolit çeşidinin nedenidir. Bu hastalığa neden olan bakteriler arasında en yaygın olanları ise, Campylobacter, Shigella, E.Coli, Yersinia ve Salmonella’dır. Öte yandan crohn hastalığı ve ülseratif kolit gibi inflamatuar bağırsak hastalıkları da bu hastalığa neden olur. Kalın bağırsakta azalan kan akımı ya da alerjik reaksiyonlar da bu hastalığa yol açar. Dünyada bu hastalığa neden olan en yaygın parazit türünün ise Entamoeba Histolytica paraziti olduğunu belirtelim. Su içmek ile buluşan bu enfekte, kişiden kişiye çok kolay bir şekilde geçebilir. Tüketilen besinler ve stres, buna neden olmaz ancak şikayetlerin artmasına neden olur.

Kolit Kimlerde Görülür?

Nedenlerine bağlı olarak her yaşta ortaya çıkabilir. Ancak ülseratif kolit daha yaygın olarak 15 – 30 yaşları arasında ortaya çıkar. Kadınlarda ve erkeklerde eşit oranda ortaya çıkan kolit hastalığı, genetik geçiş gösterilir. Bu nedenle yakın akrabalarda ve hastaların çocuklarında meydana gelebilir.

Kolit Bulaşıcı mıdır?

Hem bulaşıcı hem de bulaşıcı olmayan çeşitleri vardır. Kişiden kişiye yayılabilen bu hastalık, genel olarak temas yolu ile bulaşır. Bunun yanı sıra gıda, sıvı ve kıyafetlerden bile kişiden kişiye yayılabilir.

  • Enterit: Hem bulaşıcı olan hem de olmayan çeşitleri vardır.
  • Proktit: Hem bulaşıcı olan hem de olmayan çeşitleri vardır.
  • Crohn hastalığı: Bulaşıcı değildir.
  • Ülseratif kolit: Bulaşıcı değildir.
  • Alerjik kolit: Bulaşıcı değildir.
  • Psödomembranöz kolit: Bulaşıcıdır.
  • Enfeksiyöz kolit: Birçok tipi bulaşıcı olmasına rağmen, bulaşıcı olmayan tipleri de vardır.
  • İskemik kolit: Bulaşıcı değildir.
  • Mikroskobik kolit: Bulaşıcı değildir.

Kolit Çeşitleri

  • Psödomembranöz k: Kalın bağırsakta Clostridium Difficile bakterisinin aşırı derecede çoğalması sonucunda meydana gelir.
  • İskemik k: Kalın bağırsağın herhangi bir nedenden dolayı kan akışının kesilmesi ya da azalması sonucunda meydana gelir. Ayrıca bu hastalığın çeşidinin nedenleri arasında; diyabet, kalp yetmezliği, kolonun kan akışına zarar veren bir ameliyat geçirilmesi, radyoterapi tedavisi görenler, damar sertliği olan hastalar, inme geçirenler, kan dolaşımını etkileyen periferik arter hastalığı, yüksek ve düşük tansiyon, travma, sigara içen kişiler, kansızlık ve kolon kanseri gibi nedenler yer alıyor.
  • Spastik k: Nedeni tam olarak bilinmese de, çoğunlukla duygusal ve stresli kişilerde meydana gelmektedir.
  • Mikroskobik k: Çok nadir olarak ortaya çıkan bu tür, kolon astarının mikroskop altında incelenmesi sonucunda belli olur.
  • Lenfositik k: Kolonun iç kısmında beyaz kan hücrelerinin birikmesi sonucunda ortaya çıkar.
  • Kollajenöz k: Kolon astarın hemen altında ek bir kolajen tabakası vardır ve bulaşıcıdır.
  • Alerjik k: Daha çocuklarda görülen bu tür, gaz, karın ağrısı, bulantı, ishal ve kabızlık, kanlı dışkı gibi belirtilere sahiptir.
  • Radyasyon k: Tedavinin yan etkisi olarak kalın bağırsakların zarar görmesidir.
  • Crohn hastalığı: İnce ve kalın bağırsaklarda görülen bu hastalık, sindirim sisteminde ağızdan makata kadar olan bölgede etkilidir.
  • Ülseratif k: İnflamatuar kalın bağırsak hastalığı olan ülseratif kolit, bağışıklık sisteminin sağlıklı dokulara saldırması sonucunda ortaya çıkar.

Ülseratif Kolit Belirtileri

  • İshal
  • Ateş
  • Rektal ağrı
  • Karın ağrısı ve karından gelen sesler
  • Kilo kaybı ve iştahsızlık
  • Makattan kan gelmesi
  • Eklem ağrısı ve eklem şişmesi
  • Mide bulantısı
  • Cilt problemleri
  • Ağız yaraları
  • Göz iltihabı
  • Nefes darlığı
  • Düzensiz kalp atışları

Ülseratif Kolit Tipleri

  • Ülseratif proktit
  • Proktosigmoidit
  • Sol taraflı k.
  • Pancolitis ya da evrensel k.
  • Fulminant k.

Ülseratif Kolit Nedenleri

Tam olarak neyin sebep olduğu bilinmemektedir. Ancak bağışıklık sisteminin, sağlıklı dokuları düşman olarak görmesinden kaynaklandığı bilinir. Ülseratif kolit daha çok genetik faktörlerden kaynaklı olarak ortaya çıkar. Bazı etnik gruplarda daha fazla görülebilen bu çeşit, kalıtımsal bir hastalık türüdür. Çoğunlukla 30 yaşından önce başlar ve her yaşta görülebilir.

Ülseratif Kolit Kolon Kanserine Neden Olur mu?

Kolon kanseri riskini artıran ülseratif kolit, aynı zamanda aşağıdaki diğer rahatsızlıklara da neden olur:

  • Kolonun delinmesi
  • Kalın bağırsak duvarını kalınlaşması
  • Bağırsakta kanama
  • Aşırı su kaybı
  • Kana bakteri ve toksin karışmasından dolayı bağışıklık sisteminin çökmesi
  • Karaciğer rahatsızlıkları (nadir)
  • Pıhtılaşma riski
  • Omurilik kemikleri arasında eklem iltihabı

Ülseratif Kolit Teşhisi

İlk olarak doktor muayenesi yapılır ve ardından farklı testler ve tetkikler yapılır. Bunlar arasında; kan ve dışkı testi, endoskopi ve kolonoskopi, esnek sigmoidoskopi ve bilgisayarlı tomografi ve manyetik rezonans yer alıyor. Ayrıca özel durumlar için röntgen de çekilebilir.

Kolit Tedavisi

Tedavi hastalığın nedenine ve çeşidine bağlı olarak değişkenlik göstermektedir.

  • Psödomembranöz k. tedavisi: Kullanılan ilaçlar nedeniyle bu çeşit ortaya çıktığı çin ilk olarak ilacın kesilmesi gerekmektedir. Şikayetler devam ettiği sürece ilaç tedavisine başlanabilir ya da cerrahi müdahale gerekebilir.
  • İskemik k. tedavisi: Tedavisi, bu hastalığın şiddetine bağlıdır. Bu rahatsızlığın çoğu geçicidir ve genel olarak kendiliğinden düzelir.
  • Spastik k. tedavisi: Kabızlık ve ishal giderici ilaçlar kullanılır ve stresle mücadele yolları tavsiye edilir.
  • Mikroskobik k. tedavisi: Kendiliğinden düzelir. Uzun süreli olanlarda ise diyet ve ishali hafifletmeye yönelik ilaçlar kullanılır.
  • Radyasyon k. tedavisi: Radyoterapinin bitmesi ile kendiliğinden ortadan kalkar.
  • Ülseratif kolit tedavisi: Kronik bir hastalık olduğu için ilaç, diyet ve cerrahi yöntem uygulanır.

Ülseratif Kolit Diyeti

Her hastanın kendine uygun diyeti uygulaması gerektiği için, mutlaka doktoruna danışması gerekmektedir. Yapılan tetkik ve takiplerin ardından hastaya, yüksek kalorili bir diyet, laktoz içermeyen bir diyet, düşük yağlı bir diyet, düşük tuzlu diyet ve glutensiz diyet uygulanabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Ülseratif kolit hastaları ne yemeli?

Somon, ton balığı, uskumru, ringa balığı, sardalya, keten tohumu yağı, keten tohumu, ceviz, kızılcık, melisa çayı, yumurta, yoğurt, kefir, lahana turşusu, avokado, şekersiz elma püresi, yulaf ezmesi, havuç suyu, muz, kiraz, şeftali ve zerdeçal gibi ürünler.

Ülseratif kolit şikayetlerini arttıran besinler nelerdir?

Alkol, kahve, çay, çikolata, enerji içecekleri, soda, bira, kuru fasulye, bezelye, baklagiller, kurutulmuş meyveler, yağlı etler, fındık, fıstık ezmesi, patlamış mısır, sarımsak, şekersiz sakız, şekerlemeler, brokoli kereviz, soğan, brüksel lahanası, lahana, kavun, karpuz, mısır, mantar, baharatlı yiyecekler ve kükürt veya sülfat içeren gıdalar.

Ülseratif kolit atakları ne kadar sürer?

Kişiden kişiye göre değişir ve birkaç günden birkaç aya kadar sürebilir.

 

Avicenna Hastanesi Gastroenteroloji Doktorları


⚠ Yasal Uyarı

Bu internet sitesinin içerikleri, siteye giriş yapan hastaların ve ziyaretçilerin güncel bilgilere ulaşabilmesi adına hazırlanmıştır. Sitedeki bilgilerin, sağlık alanında tanı, tedavi ya da ilaç reçetesi gibi bir özelliği bulunmamaktadır. İnternet sitemiz, sağlıkla ilgili bütün konuların ancak, doktor muayenesi ile teşhis ve tedavi edilebileceğini savunmaktadır. Sitede yer alan bütün bilgiler doktor muayenesine teşvik amacıyla hazırlanmaktadır. Doğru bilgiyi her zaman doktorlardan alabilirsiniz. Sitede yer alan bilgilerin yanlış anlaşılmasına bağlı olarak ortaya çıkabilecek mağduriyetlerden internet sitemiz sorumlu değildir. Site içerisindeki bilgilerin kopyalanarak, başka internet sitelerinde kullanılması kesinlikle yasaktır. İnternet sitemizdeki bilgiler, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu hükümlerince, internet sitesinin sahibinin iznine bağlı olarak kullanılabilmektedir. Siteye giriş yapan tüm ziyaretçiler, yukarıda yer alan yasal uyarıyı bütünüyle ve şartsız olarak kabul etmiş sayılır.

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.